Schoonheid in het avondlicht

26 september 2021

Schoonheid in het avondlicht

Eén van de redenen waarom ik me zo thuis voel in de binnenstad van Zutphen is omdat ik dagelijks de magie zie (en voel) van de eeuwenoude straten, huizen, pleinen en torens. Mijn favoriete plek is de Drogenapssteeg en de poort onder de Drogenapstoren. In de avonduren is dit wonderschoon verlicht en altijd wanneer ik er onderdoor loop waan ik mezelf een aantal eeuwen terug in de tijd.

Elke keer wanneer ik daar liep in de afgelopen 4,5 jaar dacht ik: 'Er moet een mooi model in dat licht.' En afgelopen week was het zo ver. Merel, onze laatste voormalig stadsdichter, vond het leuk om plaats te nemen in het mooie licht. Haar schoonheid en de schoonheid van de plek, matchen prachtig.

Toen ik gisteren de foto's op facebook en Instagram liet zien, kreeg ik daar veel enthousiaste reacties op. Maar in de DM ook veel vragen. En die vragen waren vooral hoe we zelf ook dit soort foto's kunnen maken. Dit blog is dus om daar aan iedereen het antwoord op te geven.

 

Het dient zich aan

Voordat ik inga op het maken van de foto's wil ik het hebben over de voorbereiding. Twee zaken zijn hierbij natuurlijk extreem belangrijk, dat is de lokatie en het model. In mijn beleving dienen deze twee zich altijd vanzelf aan. Het is niet zo dat Merel bij mij op de stoep stond omdat ze zo nodig op de foto moest, maar ik ken haar al een tijd en ze intrigeert me. Ze is enorm veelzijdig, ze schrijft, zingt en heeft het hart op de juiste plek. En we zien natuurlijk allemaal dat ze erg mooi is. Wanneer ik zo iemand ontmoet, dan houd ik dat in mijn achterhoofd, want ooit komt er wel een moment dat ik haar ga vragen om voor mijn camera te staan. En dan die lokatie. Sinds ik hier woon loop ik er elke dag onderdoor. En elke dag voel ik weer de magie. Ik kan het dan ook niet laten om met mijn telefoon er altijd weer een foto van te maken. Maar altijd mist er voor mijn gevoel net iets, namelijk een mooi model. Dat mooie licht dat de oude stenen zo mooi verlicht is prachtig, maar het is eigenlijk te mooi om er alleen maar stenen mee te laten schitteren. De oude tijd vraagt om een nieuw model. En ik kon niet anders dan Merel vragen. Het is geen vooropgezet plan, het is iets wat ik gewoon moet doen. Het is er altijd al geweest, wachtende tot het moment dat ik actie ondernam.

Misschien heb jij in jouw stad ook wel zo'n plek die je al jaren intrigeerd, waar je de magie voelt en waar je je zo thuis voelt. En misschien is er ook wel zo'n persoon die je dolgraag voor je lens zou willen hebben maar waar je het tot nu toe niet aan hebt durven vragen. Natuurlijk kan iemand altijd nee zeggen. Misschien omdat ze het spannend vinden of om welke reden dan ook. Maar iedereen zal zich gevleid voelen omdat jij hem of haar hebt uitgekozen. Vertel je plan en waarom je voor die persoon kiest.

 

De lokatie is zo enorm geschikt omdat de oude stenen in het zachte warme licht waanzinnig sfeervol zijn. Dit mooie licht is niet vanzelfsprekend. Op veel plekken in de binnenstad hebben ze nieuwe straatlantaarns opgehangen en het felle licht wat daaruit komt is wellicht warm van kleur, maar toch ziet het er koel en alles behalve sfeervol uit. Het is niet mogelijk om richting het licht te kijken, zo fel is het. En de omgeving wordt er ook niet mooier door. Wanneer ook iemand het in zijn hoofd haalt om op deze mooie plek van dat nieuwe licht te plaatsen, dan keten in mezelf in mijn blootje vast aan het hek naast de toren en kom er pas weer vandaan wanneer het is opgelost. Een fotograaf herkent mooi licht, en daar mag je van mij niet aankomen.

Dit licht komt uit 2 straatlantaarns met matglas (tenminste dat dacht ik, maar vandaag overdag zag ik dat het glas volgens mij gewoon vies is). Hierdoor wordt het mooie gele licht nog zachter. Het is niet fel, het is net genoeg licht om daar in de avond zonder al te veel kippenvel en samengeknepen billen doorheen te lopen in je eentje. 

Zoals je ziet op de foto's hieronder wordt de toren ook verlicht. En dat is heel ander licht dan het mooie licht uit de straatlantaarns. Dat zijn namelijk enorm felle spots. Ze moeten tenslotte die hele toren in het licht vangen. Dit licht is niet heel mooi om een model in te fotograferen. Ik kom daar later nog even op terug bij de foto's die gemaakt zijn bij de Oude Berkelpoort. 

 

 

Maar dat prachtige schaarse licht, dat is natuurlijk niet het makkelijkste licht. Het is nl heel weinig en daglicht is er op dat tijdstip niet meer. En dat betekent dat je ISO flink omhoog moet en je sluitertijd alsnog ook misschien wel in de problemen komt. We willen natuurlijk altijd met een zo laag mogelijke ISO fotograferen, dit ter voorkoming van veel ruis en ook omdat het dynamisch bereik van je camera dan groter is. Maar de sluitertijd is toch altijd nog belangrijker dan de ISO. Want onbedoeld bewogen foto's, dat wil je altijd voorkomen. Maar bij deze foto's kun je wel de grens opzoeken. Wanneer je model heel stil staat en je fotografeert op een statief, dan kun je prima een sluitertijd aan die bij een normaal portret te lang zou zijn. De sluitertijd van de eerste foto's van Merel zijn allemaal rond de 1/50, wat normaal gesproken dus wel te lang is bij het gebruik van een 85 mm portretlens. De ISO staat bij de meeste foto's op 16000. Heel hoog dus. Maar lang leve fotobewerking. Ik kan nl zonder problemen achteraf veel ruis verwijderen. Wat ook kan is dat wanneer je dat gedaan hebt je juist weer wat korrel toevoegt, om het effect van een analoge camera te krijgen met een hoog ISO filmpje. Dat heb ik overigens bij deze foto's niet gedaan.

 

Zet haar in het licht

Het gebied dat het licht bereikt is niet groot. Je moet het model dus ergens neerzetten waar het licht goed op haar terecht komt. Omdat het licht maar van één duidelijke richting komt zal altijd maar een deel van het model in het licht komen. Wanneer je wilt dat het gezicht goed zichtbaar is, dan zul je haar dus met het gezicht naar het licht moeten laten draaien. Dat dan haar andere kant niet verlicht is, is bij een foto als deze niet zo belangrijk. Ook dat het licht veel schaduw in het gezicht veroorzaakt is niet erg. Het is geen close portret waarbij het gezicht het belangrijkste is. Dit is een portret zowel van de persoon als van de lokatie. Bij elke foto die je maakt moet je je altijd afvragen, wat is hier belangrijk. Wanneer ik de mooiste weergave van het gezicht van Merel wil maken, dan moet ik hier gewoon overdag terugkomen. De foto's die we nu maken gaan over sfeer, de schoonheid van het geheel, over het silhouet en over de samenkomst van model en lokatie. 

 

 

Ik zie bij mijn cursisten dat ze vanuit zichzelf vaak de mist ingaan bij het maken van avond foto's omdat ze niet bewust genoeg kiezen welk deel van de foto belicht moet worden. Let wel, ik bedoel met het woord belichten de instellingen op je camera die ervoor zorgen dat je foto lichter of donkerder wordt. Ik bedoel daarmee niet het licht dat op het model valt. Wanneer ik het heb over het licht dan praat ik over verlichting of uitlichting. Wanneer je in een situatie als deze moet kiezen welke belichting je neemt, dan ga je uit van het belangrijkste wat je wilt laten zien op de foto, en meestal is dat het deel dat het meest verlicht is. In dit geval dus haar gezicht en de voorkant van haar lichaam. Je ziet bij de foto's hieronder dat dit deel van haar het meest helder is,  niet onderbelicht en ook niet overbelicht. De algehele belichting tijdens het maken van de foto is dus op dit deel gericht. Ik zie vaak dat mensen tijdens het belichten kijken naar het resultaat van de hele foto. Maar dan wordt je onderwerp al snel te licht, en ook verliest de foto kleur en dus ook sfeer. Je kijkt dus na het maken van de foto vooral naar het gezicht, dat dit niet sterk overbelicht is. Dat je achtergrond dan misschien heel donker wordt is niet erg. Je kunt dit later altijd nog wat oplichten als je wilt. Een sterk overbelicht gezicht achteraf donkerder te maken (met behoud van detail) is lastiger.

 

Help je het licht een handje of niet?

Het is natuurljk het leukste om dit soort foto's te maken met alleen maar het aanwezige licht van die prachtige straatlantaarns. Bij de twee foto's hierboven is dit ook het geval. Maar toen Merel onder de poort ging staan, leunend tegen het muurtje, kwam het licht eigenlijk net iets teveel van achteren. Ik vond dit voor haar echt de mooiste plek om te gaan staan maar ze ving dus net niet voldoende licht. Je ziet dit bij de foto links, deze is alleen met het aanwezige licht gemaakt. Hij is alsnog heel mooi, maar ik wilde graag wat meer helderheid in haar gezicht en ik wilde haar net iets minder in silhouet.

Wat ik heb gedaan is een kleine flitser onder het bestaande licht gezet, en net een stukje meer naar mij toe. Dus ipv dat het licht nu alleen maar schuin van achteren komt, heb ik het iets uitgebreid zodat het ook bijna recht tegenover haar is. Ik breid het bereik van het licht dus ietsje uit. Dit geeft nog steeds het gevoel alsof dit het licht is van de lantaarn, er is nog steeds voldoende schaduw en voldoende sfeer. Wat wel belangrijk is, is dat je voor je flitser dan een warm filter gebruikt. Want met wit licht gaan flitsen dat werkt natuurlijk niet, dan is de sfeer van het warme licht direct weg. De flits zet ik ook op een minimale stand. Ook qua sterkte moet het overeen komen met het aanwezige licht van de lantaarn zodat het niet gaat overheersen. Ik heb hiervoor een kleine profoto flits gebruikt, die hebben zo'n mooi plexiglas bolletje erop wat het licht ook een stuk zachter maakt. Wil je het nog zachter, dan kun je er altijd nog een parapluutje opzetten. Het resultaat van de foto met flits zie je op de rechtse foto.

 

 

Hard en zwart wit

Wanneer je op zo'n perfecte plek als deze hebt gewerkt, waar alles klopte, dan valt vaak alles wat daarna komt tegen. In ons zit dan toch vaak de neiging om door te willen gaan, om meerdere plekken te zoeken en foto's te maken die net zo mooi zijn. Een vaag stemmetje op de achtergrond zegt dan vaak al dat dit niet gaat lukken. Maar ook ik negeer dit stemmetje nog te vaak, dan wil ik meer en kan ik niet gewoon zijn met dat wat we al hebben gemaakt.

Dus na een verkleedpartijd trokken we te  voet naar de andere kant van het centrum, naar de Oude Berkelpoort. Wat ik me niet goed van te voren had gerealiseerd, is dat er daar geen plek is met mooi zacht straatlantaarn licht. De poort wordt net als de Drogenapstoren volledig in het licht gezet met hard spotlicht. Prachtig voor de muur, maar minder mooi voor Merel. De foto's die we hier maakten zijn dus ook in niks zo mooi van sfeer als de foto's bij de Drogenaps. Maar wanneer je dat ziet moet je dat beeld dus ook volledig loslaten, en datgene benadrukken dat hier aanwezig is. En dat zijn de harde schaduwen en het grote verschil in licht. Dus gekozen voor een foto met tegenlicht zodat het licht mooi in het haar valt en gekozen voor een foto waarbij de schaduw van Merel een tweede Merel op de muur projecteert. Beide foto's vervolgens zwart wit gemaakt. Dit omdat het licht en kleur ervan veel minder mooi waren in kleur en dat wat ik hierbij wilde laten zien beter tot zijn recht komt in zwart wit. Sowieso vind ik persoonlijk foto's in hard licht vaak beter passen bij zwart wit.  

Wat ik hierboven vertel is ook een belangrijke les in de fotografie. Een beeld durven loslaten wanneer het anders is dan je in je hoofd had. En ook durven stoppen op het hoogtepunt. Elke situatie is anders, en soms is een situatie niet geschikt voor datgene wat jij wilt bereiken in je foto. Maar luister vooral wel naar die urgentie in jezelf, die stem die jou verteld dat je zoiets moois ziet dat je daar absoluut een keer heel mooie foto's van wilt maken.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

LEES MEER
Introductie les flitsen

20 september 2021

Introductie les flitsen

Veel van mijn cursisten willen graag meer weten over flitsen of over het maken van een eigen studio.

Wat heb je nodig, waar begin je, en hoe ga je te werk zijn veel vragen die ik krijg. Ik geef 2 workshops waarin flitsen veelvuldig aan bod komt. De eerste is de studio workshop en de tweede is de workshop flitsen bij daglicht.

Maar hier alvast een introductie les. 

 

LEES MEER
De magische nachtstand

28 maart 2021

De magische nachtstand

De afgelopen weken heb ik een aantal foto's op social media gedeeld die gemaakt zijn met de nachtstand van mijn Samsung smartphone. Ik kreeg hier zoveel verwonderde reacties op dat een blog hierover wel op zijn plaats is. Want de nachtstand van de nieuwste smarthones is echt magisch. Ik vertel je graag waarom.

 

 

Tot voor kort was het maken van een mooie avond of nachtfoto met de smartphone niet zo'n groot succes. Het werd vooral een vaag plaatje zonder enige helderheid en met heel erg veel ruis. Om een goede, scherpe en heldere foto te maken heb je licht nodig. Met een gewone camera kun je door middel van een heel lange sluitertijd ervoor zorgen dat je camera alsnog heel veel licht naar binnen laat en door het fotograferen op een statief krijg je dan een onbewogen foto.

Met een smartphone lukte het eerst gewoon niet om al dat aanwezige licht die camera binnen te krijgen. Maar met de nachtstand van de smartphone lukt dat wel, met waanzinnige resultaten tot gevolg. En hij kan daarbij iets wat een camera niet kan, namelijk een best wel scherpe foto maken terwijl je gewoon uit de hand fotografeert.

Bij een gewone camera is elke beweging die de camera maakt tijdens het fotograferen met een lange sluitertijd in beeld terug te zien als beweging. Maar bij de nachtstand is dit niet het geval. De opname duurt lang, soms wel 5 of 6 seconden. In die tijd haalt je smartphone zoveel mogelijk licht binnen. Maar door een bijzondere combinatie van een flinke beeldstabilistie en het maken van meerdere beeldjes achter elkaar die hij zelf aan elkaar plakt, kun je een stilstaand beeld maken zonder beweging. Iets dat met gewone camera dus echt niet kan.

 

 

Hoe ga je te werk? Check eerst of je smartphone een nachtstand heeft. Dit kun je vinden in het menu van je camera app. Bij sommige smartphones schakelt hij automatisch de nachtstand in waneer hij ziet dat er weinig licht is. Bij anderen moet je dit zelf inschakelen. Op het moment dat je een foto neemt krijg je de melding in beeld te zien dat je je smartphone zo stil mogelijk moet houden. En dan denk je altijd, dat gaat me niet lukken, want je trilt altijd een beetje. En dat is dus niet erg, want hij zet die beweging zelf weer stil. Ook kun je ervoor kiezen om je smarthone of een klein statiefje te zetten. Je smartphone voelt dan zelf dat hij echt stilstaat een gebruikt dan de beeldstabilisatie niet en gebruikt een nog langere sluitertijd.

Wanneer je hiermee aan de slag gaat zul je zien dat de resultaten erg verschillen. Wanneer je meerdere foto's achter elkaar maakt dan zie je dat hij de ene foto veel lichter maakt dan de andere. Soms maakt hij hem zo licht dat het bijna dag lijkt, dan is dus te licht. En soms is hij nog zo donker dat je niet echt ziet wat het is, zeker bij heel donkere situaties. Je moet er dan gewoon meerdere achter elkaar maken en steeds even op een andere plek je vinger op je scherm drukken. Je zegt daarmee waar hij moet scherp stellen en waar hij moet belichten. Meer dan dit kun je niet echt doen, want je camera bepaalt heel erg zelf wat hij doet en je hebt niet zo heel veel invloed op het resultaat.

Wat je in ieder geval zult zien is dat het dynamisch bereik veel groter is geworden. Dus je ziet zowel de lichtere delen als de donkere delen beiden goed. Er is veel minder ruis en de foto ziet er mooi helder uit.

 

 

Is het resultaat van een foto nog niet helemaal naar je zin? Je kunt met een bewerkingsapp de foto nog goed verbeteren. Je kunt dan gebruik maken van de tools, helderheid, belichting, hooglichten en schaduwen en witte tinten en zwarte tinten. Een combi van deze tools kan net dat beetje goedmaken wat je camera niet gelukt is. Ik vind zelf de app Photoshop Express heel fijn om mee te werken.

 

Probeer het eens uit op verschillende onderwerpen en situaties. Je zult versteld staan van je eigen foto's. Hoe nieuwer de camera hoe beter de resultaten.

 

 

 

LEES MEER
Fotogravier het leven!

28 februari 2021

Fotogravier het leven!

 

Ik zie mezelf nog zitten, in de kleedkamer van de sportschool. Mijn vriendinnetje Clemy had net te horen gekregen dat haar mooie leven bijna ten einde was. In tranen en in stilte zaten we naast elkaar, niet wetende wat we moesten zeggen. Het was dezelfde plek waar we een week eerder zaten toen ze me liet zien dat ze een rare bult onder haar oksel had. We moesten erom giechelen. Maar het was ook de plek waar we het er toch ook over eens waren dat het misschien wel goed was om even naar de dokter te gaan, want het was toch wel een hele rare bult....

Onze volgende ontmoetingen vonden voor een groot deel plaats in het ziekenhuis tijdens haar chemokuren. Wanneer ze thuis was leefden we zo 'gewoon' mogelijk ons leven zoals we dat eerst ook deden. Ik was 18, zij was 16.

Ook toen al fotografeerde ik heel veel, met mijn ritsrats cameraatje. Op een koude dag in november stelde ik voor om foto's van elkaar te gaan maken, zoals ik dat al vanaf mijn 12de regelmatig deed met vriendinnetjes. We sprongen op de fiets en gingen naar het park. Ondanks de kou en de situatie waren de foto's blij en warm. Gierend van de lach poseerde we bij bomen en op bankjes en vroegen aan een toevallige voorbijganger om foto's van ons samen te maken.

Onderweg naar huis op de fiets kwam ze bijna niet meer vooruit. Ik ben zooooo moe, vertelde ze me. Thuisgekomen is ze op de bank gaan liggen en eigenlijk is ze daar sindsdien niet meer echt vandaan gekomen, ze was op. Een maand later, op 2de Kerstdag is ze overleden. Ik was achteraf zo dankbaar voor mijn spontane idee om foto's te gaan maken die dag in november. Ze was die dag zo mooi en stralend. Het was bijna alsof haar ziekte even niet bestond.


Van haar ouders hoorde ik een paar weken later hoe ontzettend blij ze waren met de foto's. Ik had hen de negatieven gegeven en de hele familie had er afdrukken van laten maken. Dit was de eerste keer dat ik foto's heb gemaakt van iemand die is overleden. En ik ervaarde voor het eerst de enorme waarde van deze foto's.


Maar ik heb ook een andere ervaring. Op mijn 24ste overleed mijn zus. Na haar overlijden ging als vanzelf iedereen op zoek naar goede foto's van haar. Maar die waren er nauwelijks. Uiteindelijk is gekozen voor een foto waarin ze met bloemen in haar handen de avondvierdaagse liep. Iedereen heeft hem groot laten afdrukken en opgehangen. Ik ook... voor even... Want eerlijk gezegd vond ik het absoluut geen mooie foto. Hij was wel blij maar heel rommelig en onscherp. Het deed mijn zus absoluut geen recht. Ik heb haar portret sindsdien in mijn hoofd, gelukkig vervaagd dat nooit.

Ze was 36, er was geen goede foto van haar te vinden. Hoe kan dat toch? Haar man was zelfs een fanatiek amateurfotograaf die blijkbaar van alles heeft gefotografeerd behalve zijn eigen vrouw. 

 

Tegenwoordig gaat het natuurlijk heel anders. We maken ontelbaar veel foto's van elkaar en de selfies zijn niet te tellen. Maar toch zijn er veel mensen die bijna nooit op een foto staan. En als ze er dan een keer opstaan dan is het een vaag vakantie kiekje of een foto tijdens een etentje met vrienden. Maar echt goede foto's, er zijn nog steeds teveel mensen die ze niet van zichzelf of elkaar hebben. Dat het voor hen vaak ongemakkelijk is om op de foto te gaan of die sterke overtuiging echt niet fotogeniek te zijn, dat zijn daarvan nog steeds de grootste redenen. Voor mij waren deze redenen lang geleden voldoende om onderzoek te gaan doen naar de redenen hiervan en om de Powershoot te ontwikkelen. Ik was de eerste in Nederland die dit uitgebreide onderzoek heeft gedaan en een methode heeft ontwikkeld waarbij iedereen leert om onspannen voor de camera te staan, af te rekenen met camera angst en vriendelijke naar jezelf te leren kijken. Nog steeds ben ik erg blij en trots dat ik dit ooit gedaan heb. En ik ben er waarschijnlijk nog trotser op dat ik deze methode aan zoveel mensen heb doorgegeven en er daarom zoveel fotografen zijn die op hun manier de wereld weer een stukje mooier maken.

 

Heb jij genoeg echt mooie foto's van jezelf? En dan bedoel ik recent, dus niet ouder dan een jaar? Veel mensen, en vooral vrouwen, biljven vaak hangen in de tijd dat ze zichzelf het mooist vonden. Wanneer je dit doet, dan blijft het beeld van nu vaak tegenvallen. Je loopt dan altijd een aantal jaar achter je leven aan en het beeld dat je dan zo nu en dan tijdens een onverwacht geschoten foto ziet, dat past niet bij jouw werkelijkheid. Die werkelijkheid die in het verleden ligt.

We hebben vaak zoveel redenen om de camera te ontwijken. We moeten nog die paar kilo's kwijt, we hebben een bad hair day, we hebben geen make up op, we voelen ons niet goed, enzovoort enzovoort. Maar vandaag is het enige dat zeker is. We zijn in alle omstandigheden goed genoeg om op een leuke spontane foto te verschijnen. Een mooie herinnering laat zich beinvloeden door kilo's, haar of make-up. 

 

Regelmatig wordt ik gevraagd om foto's te maken van een gezin om dat vader, moeder of een van de grootouders binnenkort gaat overlijden. Vaak is dit in een stadium waarin de persoon die gaat overlijden qua uiterlijk niet meer is wat hij of zij was. Natuurlijk is het fijn om die foto's te maken. Maar wanneer er eigenlijk nooit goede foto's gemaakt werden toen de persoon nog gezond was, worden dit de foto's die iedereen in zijn geheugen blijft houden. Zowel voor de persoon die ziek is, als voor de familieleden, is het veel fijner om foto's te hebben bij goede gezondheid.

 

Dus pak die camera of bel die fotograaf, en fotogravier het leven en de liefde!

 

LEES MEER
High key en low key met daglicht

26 november 2020

High key en low key met daglicht

High key en low key fotografie, het is heel populair op het moment. En dat is niet zo vreemd want je kunt er prachtige dingen mee doen. Een high key foto geeft een heel licht een vrolijk gevoel en het maakt alles en iedereen een beetje mooier. Low key daarentegen is donker met een dramatisch effect. Het maakt iets niet perse mooier maar vaak wel interessanter.

 

Er zijn best veel verschillende manieren om deze foto's te maken en veel fotograferen hebben er hun geheel eigen stijl in gevonden. Wanneer je in google zoekt op high key foto's dan zie je foto's die extreem licht zijn met heel weinig contrast, je ziet foto's met zoveel licht van achteren dat het model best overstraalt is, maar je ziet ook foto's waarbij de contrasten eigenlijk best heel groot zijn, het wit is dan gewoon heel wit, en het zwart heel zwart. Alleen het percentage zwart is in die foto dan extreem weinig zodat alsnog de witte/lichte tinten overheersen.

Officieel is een high key foto niet overbelicht maar zijn er alleen maar heel lichte en witte tinten in beeld waardoor de hele foto heel licht is. Maar in de praktijk wordt een high key foto toch best vaak overbelicht, bijvoorbeeld omdat het onderwerp of model toch net niet licht genoeg is en het high key effect daardoor een stuk minder is. Wanneer je gaat overbelichten krijg je toch al snel een 'mislukt' gevoel bij een foto en dat kun je dan later weer goedmaken door de juiste bewerking. Door overbelichting verdwijnen details en contrast. En zeker dat laatste kun je met bewerking weer terug brengen. Dit kan door de zwarte tinten in bijvoorbeeld de ogen weer flink terug te brengen in de foto. In plaats van een heel licht en vaag plaatje krijgt de foto hierdoor weer veel meer body.

 

Amee in low key                 Zonneke in high key

 

Zowel high key als low key worden meestal met studio flitsers gemaakt. Dit is het makkelijkst omdat je hiermee veel meer te zeggen hebt over het licht. Waar het vandaan komt, hoe sterk het is, hoe hard of zacht en hoe groot de omtrek ervan is. Bij een high key foto wordt het model volledig uitbelicht, en daarmee wordt bedoeld dat het licht van alle kanten gelijk is, zowel op het model als op de achtergrond, waardoor er geen enkele schaduw te zien is. Hierdoor krijg je een foto die er zacht verlicht uitziet en weinig contrast heeft. Bij een low key foto komt het licht vaak juist maar van één kant en verlicht het maar een klein deel van het model. Het licht is ook vrij hard en sterk waardoor het verschil in licht en donker heel groot wordt. Er is dus heel veel contrast in de deze foto's.

 

De kleurtinten die in beide foto's gebruikt worden zijn heel belangrijk. Bij een high key foto krijg je het beste effect wanneer je model licht van huidtint is, blond haar heeft, witte of lichte kleding draagt en dat ook de achtergrond wit is. Zoveel mogelijk wit in de foto zorgt tenslotte voor de meest lichte foto. Bij een low key foto werkt een donkerder huidtint, donker haar en donkere kleding en een donkere achtergrond juist weer goed. Al is in dit geval een lichte huidtint en licht haar ook prima aangezien je vaak maar een deel ervan verlicht.

 

Maar wat als je nu niet beschikt over een geschikte ruimte die als studio kan fungeren en ook geen studioflitsers hebt? Kun je dan ook een high key of low key foto maken met alleen maar daglicht?

Dit was een vraag die ik afgelopen weer van een aantal studenten kreeg. We zijn op pad gegaan om de juiste situaties te vinden om dit voor elkaar te krijgen.

 

Wanneer je ervan uit gaat dat een high key foto volledig uitbelicht moet zijn, werkt het in een buiten situatie dus het beste wanneer je een plek vindt waarbij het licht niet duidelijk van één kant komt, maar zoveel mogelijk zacht en gelijkmatig is. Dit soort licht vind je meestal op een beschutte plek zoals bijvoorbeeld in een steegje. Maar die witte achtergrond is wel heel belangrijk, dus is het steegje met de witte muur bij mij om de hoek hiervoor de ideale locatie. Perfect uitbelicht lukt in een buitensituatie meestal niet, ook niet in dat steegje. En die achtergrond helemaal wit krijgen dat lukt vaak ook niet. Er zijn twee mogelijkheden om dit voor elkaar te krijgen. Of je gaat de foto overbelichten terwijl je hem maakt of je doet dit achteraf in de nabewerking. Fotograferen in RAW is hierbij eigenlijk wel nodig, omdat je in dat geval veel meer achteraf kunt bereiken in de nabewerking. Op de foto hieronder zie je studenten Mariet van de Maat en Linda te Winkel aan het werk in dit steegje. Op de tweede en derde foto zie je mij gefotografeerd door student Mariette Fuchs. Voor het high key effect heb ik een witte jas aan. Deze foto is overbelicht geschoten en flink nabewerkt in lightroom. De huid en achtergrond zijn hierdoor goed wit geworden en het contrast is versterkt door de zwarte tinten in bijvoorbeeld de ogen weer donkerder te maken. Het is niet de makkelijkste situatie, maar je kunt er best heel leuke resultaten mee bereiken. Een reflectie scherm kan in deze situatie wel heel goed helpen. Wanneer het licht nog niet helemaal gelijkmatig is dan kun je eventuele schaduwen met een reflectie scherm nog wat invullen. Ook kun je proberen om de foto in het tegenlicht te maken waarbij je de lucht als achtergrond gebruikt. Wanneer je de belichting van de camera dan afstemt op het model wordt de lucht flink wit en krijg je model een overstraalt effect. Ook in deze situatie kan het gebruik van een reflectiescherm heel fijn zijn.

 

 

Low key fotografie met daglicht is denk ik iets makkelijker dan high key. Zoek een situatie waarin het licht van één kant komt en waarbij de achtergrond donker is. Het licht mag in dit geval direct zonlicht zijn. Zet dan het model zo neer dat maar een deel van het gezicht door het licht wordt verlicht. Omdat je in de studio het licht met een flitser veel meer kunt bundelen is het met daglicht soms lastig om precies te bepalen hoe dat licht op het gezicht terecht komt en wat het precies wel en niet verlicht. Om deze reden zul je ook bij de low key foto's met daglicht soms meer bewerking nodig hebben om het precies zo eruit te laten zien als je wilt.

Wanneer er bijvoorbeeld delen in het gezicht nog te licht zijn die jij donker wilt hebben of juist delen nog te donker zijn die jij licht wilt hebben, zoals bijvoorbeeld een oog, dan kun je dat achteraf met bewerken nog goed aanpassen. Voor de gehele foto ga je vaak voornamelijk aan de slag met hooglichten, schaduwen, witte tinten en zwarte tinten. Wanneer je dit lokaal wilt doen, dan doe je dat door het gebruik van de aanpassingspenseel en door het gebruik van radiaalfilter om de achtergrond nog donkerder te maken en eventueel het model geleidelijk aan te laten overlopen in het zwart.

In tegenstelling tot high key fotografie waar toch best vaak wat overbelichting wordt gebruikt, is een low key foto zeker geen onderbelichte foto. De foto is zo donker omdat er maar een klein deel van de foto verlicht is, maar dat deel is niet onderbelicht.

 

In de foto hieronder zie je studenten Mariet en Linda weer die onder een mooie oude poort staan. Het zonlicht komt hier van één kant binnen en de achtergrond is heel donker. De ideale plek dus.

Foto twee en drie ben ik, gemaakt op die plek door Mariette. Foto vier en vijf is Mariet, gemaakt door Linda. De eerste foto is een low key foto gemaakt in de studio met een spot, en de tweede met daglicht onder die toren. Ik vind dat het resultaat van het daglicht er best mag zijn.

 

 

 

Het is natuurlijk fantastisch wanneer je over allerlei mooie apparatuur beschikt. Maar het is ook heel erg leuk om juist zonder dit alles zoveel mogelijk te bereiken. Dit doe je vooral door heel goed te kijken naar licht en op zoek te gaan naar de juiste locaties en lichtsituaties. Ik vind zelf altijd dat je een foto zo goed mogelijk moet maken tijdens het fotograferen en het bewerken moet gebruiken voor de finishing touch. Maar bij het maken van deze foto's mag je best wat meer schuiven met al die prachtige knoppen in lightroom en er een mooi kunstwerk van maken. Oefenen met totaal verschillende lichtsituaties, daar leer je enorm veel van!

 

 

Wil je leren om prachtige low key en high key foto's te maken in een studio? Check dan hier de data voor de workshop studiofotografie.

 

 

 

 

 

LEES MEER
Jouw succeslocatie

9 oktober 2020

Jouw succeslocatie

Wanneer we portretfoto's van iemand willen maken is het vinden van de juiste locatie soms best wel een uitdaging. Ik zie veel cursisten daarbij een aantal 'fouten' maken. Ik zet ze even voor je op een rijtje.

 

Achtergrond of licht

Bij het bepalen van de locatie wordt er meer gekeken naar de achtergrond en minder naar het aanwezige licht. Terwijl dat licht meestal belangrijker is voor het slagen van de foto. Het licht is heel bepalend voor de foto. Je lichtkeuze zou dan ook prioriteit moeten hebben op de achtergrond, omdat het aanwezige licht bepaalt hoe het model er uiteindelijk uitziet op de foto.

 

De rol van de achtergrond

De achtergrond krijgt in veel foto's een te belangrijke rol, en bij veel foto's zou dat beter niet zo kunnen zijn.

Er zijn verschillende soorten portretfoto's. Wanneer je een portretfoto maakt waarbij het echt gaat om alleen de persoon, bijvoorbeeld voor een profielfoto, dan is het veel beter om een achtergrond minder in beeld mee te laten spelen. Dit betekent dat een achtergrond beter niet heel herkenbaar te zien kan zijn. De achtergrond is dan meer een kleur of sfeer die de foto nog mooier maakt maar die niet afleidt van de persoon die ervoor staat.

De achtergrond heeft wel een belangrijke functie in de foto wanneer het echt iets zegt over de persoon. Bijvoorbeeld wanneer het iets zegt over het werk dat de persoon doet, of waar de persoon heel erg van houdt. Je fotografeert dan eigenlijk de persoon in die bepaalde omgeving en de persoon moet dan in balans zijn met de omgeving. Vaak laat je in zo'n geval ook iets meer zien van de omgeving, zowel in hoeveelheid als in scherpte.

Zo'n zogenaamd omgevingsportret wordt vaak gebruikt in life style fotografie of voor sfeerfoto's voor een website. Bij de gemiddelde profielfoto is het meestal juist mooier om minder achtergrond te laten zien en minder scherp, zodat de aandacht volledig naar de persoon gaat.

Voor het bepalen van de mate waarin de achtergrond zichtbaar is, is het dus belangrijk dat je vooraf bepaalt wat het doel is van de foto.

 

Van hot naar her

Er wordt te vaak en te snel gewisseld van plek. Een model wordt dan van hot naar her gestuurd en op elke plek worden er maar één of een paar foto's gemaakt, om vervolgens weer verder te gaan naar het volgende plekje. Om verschillende redenen is dit niet handig om te doen. Ten eerste moet je bij elke plek weer opnieuw de instellingen van je camera perfect maken, en dat duurt vaak even. Je bent op deze manier heel veel met je camera en de techniek bezig en wat minder met je model. Of je bent juist niet genoeg met de techniek bezig waardoor veel foto's net niet de juiste belichting krijgen. Ook kom je door deze manier van werken er vaak achter dat veel plekken toch wat minder mooi qua licht zijn en dan worden die foto's ook wat minder mooi. Daarnaast is het fijn om in een shoot rust in te bouwen, en dat betekent dat je zo nu en dan even een tijdje blijft op één plek. Je model heeft van de tijd om echt even feeling met die plek te krijgen, en je krijgt dan een meer ontspannen model en meerdere gezichten van die persoon te zien op je foto's. Je kunt beter op drie plekken fotograferen die prachtig zijn van licht en achtergrond, dan op 10 plekken waarvan de helft minder mooi is en je daardoor veel minder geslaagde foto's krijgt en veel onrust in je shoot.

 

De conifeer

Er wordt veel gekozen voor achtergronden die niet mooi zijn en daardoor de foto als geheel een stuk minder mooi maken. Mensen die mij goed kennen, weten wat ik met een coniferen foto bedoel. Mijn cursisten durven ook eigenlijk nooit meer hun model voor de coniferen in hun achtertuin te plaatsen. En dat is heel goed, haha. Ik heb over dit onderwerp eerder een filmpje gemaakt en dat kun je hier bekijken. In dit filmpje komen veel onderwerpen die ik in dit blog vertel ook in beeld, dus is het sowieso goed om het naast deze tekst even te bekijken.

 

 

Te dichtbij

Het model wordt vaak veel te dicht op de achtergrond geplaatst. Zeker wanneer er juist minder aandacht naar de achtergrond uit moet gaan, is het veel beter om de persoon een stuk van de achtergrond af te zetten. Hierdoor wordt de achtergrond vager en komt er ook meer openheid en diepte in het beeld.

 

Lagen

Ook wordt er vaak gekozen voor een omgeving waarin uiteindelijk op de foto teveel lagen te zien zijn. Ik benoem dit heel vaak bij het beoordelen van portretfoto's van cursisten. De persoon staat bijvoorbeeld in een weiland of in een bos. Achter het gezicht zie je dan het gras, een slootje, de struikjes achter het slootje, de bomen daar weer achter en de lucht. En wanneer je 'geluk' hebt dan zie je ergens in de verte ook nog wat huizen van de nieuwbouwwijk in de buurt. Je ziet dus de hele omgeving achter het model. Dat je zoveel ziet heeft vaak te maken met de beeldhoek waarin je fotografeert, de afstand tot je model, en het standpunt ten opzichte van het model. Die drie aspecten samen zorgen ervoor dat je vaak te veel achtergrond ziet van een locatie die meestal niet heel mooi is.

 

Mijn succes locaties

Het is voor portretfotografie heel fijn om een aantal plekken in jouw buurt te vinden waarvan je weet dat het licht altijd heel mooi is, en dat de achtergrond de sfeer geeft die past bij jouw foto's en jouw manier van fotograferen. Dit kan echt van alles zijn. Het kan een natuurlijke omgeving zijn, stedelijk, industrieel, strak en modern, echt alles wat jij maar wilt.

Als die locatie maar het licht heeft dat jij graag wilt gebruiken en dat de achtergrond de voor jou juiste sfeer geeft.

 

Ik heb het grote voorrecht om in de prachtige binnenstad van Zutphen te wonen. Ik word hier omringt door de oudste monumenten, parkjes en de IJssel. Ik kan hier dus alle kanten op. Wanneer ik een voor mij gemiddelde portretfoto maak dan doe ik dat graag met zacht en gelijkmatig licht. Dit is een manier waarbij de huid van iemand mooi zacht overkomt en waarbij de ogen altijd helder zijn. Voor een profielfoto is dit heel geschikt omdat iemand dan op zijn mooist overkomt en heel goed en realistisch in beeld te zien is.

 

Dit soort plekken vind je bijvoorbeeld in de schaduw van een boom. In de schaduw is het licht vaak zacht en omdat je in een groene omgeving staat komen de bladeren van de bomen vaak als een mooie sfeer op de achtergrond. Wanneer er dan ook nog veel licht door die bladeren schijnt heb je een prachtige locatie gevonden. Je vindt dit vaker in een parkje dan in een bos. Ik wil de bossen in Nederland niet beledigen maar over het algemeen zijn onze bossen niet echt de meest fotogenieke. Er zijn vaak dunne sprietige boompjes die dicht op elkaar staan, geen licht doorlaten en vaak een groene waas geven op het model en ook een te lange sluitertijd, omdat het gewoon een beetje donker is. Een wat meer open park met grote bomen geeft meer mogelijkheden en betere omstandigheden. Ga je toch in een bos, zoek dan de plekken waar het iets meer open is en de bomen wat mooier zijn.

 

    

Els in zacht licht onder een boom                                                Sophie in een steegje met zacht licht

 

Ook vind je het in de schaduw van een gebouw, een muur of een steegje. Steegjes hebben vaak geen direct zonlicht maar wel veel schaduw. Wanneer je in de lengte richting van het steegje fotografeert heb je de muren ook nog eens mooi als achtergrond.

 

Mijn meest favoriete plek in Zutphen is onder de poort van de Drogenaps toren. Een eeuwenoude toren waar je in gedachten de bewoners met paard en wagen onderdoor ziet gaan. In de steeg naar de toren toe zie je ook letterlijk de slijtage van de wielen van de wagens omdat het steegje eigenlijk net niet breed genoeg van om doorheen te gaan.

 

   

Zonneke en cursisten onder de mooie Drogenapstoren

 

Wanneer ik een model onder de poort zet, net ver genoeg om geen direct invallend licht uit de lucht meer te hebben op het gezicht, maar net in de schaduw van de poort, dan heb ik daar altijd het meest zachte en mooie licht denkbaar. En omdat de poort van binnen heel mooi en donker is, krijg ik een prachtige en sfeervolle achtergrond.

 

Nienke,   Nina en   Zonneke onder de Drogenapstoren

 

Nu weet ik natuurlijk heel goed dat niet iedereen gezegend is met zo'n mooie plek. Wanneer je ergens in een nieuwbouwwijk woont dan zijn daar geen eeuwenoude muren en torens. Maar er zijn wel degelijk plekken waar je dit soort licht kunt vinden en een zelfde soort sfeer, zonder dat je nu precies ziet wat er op de achtergrond is. Die steegjes zijn overal, dus die moet je kunnen vinden. En die poort, wat dacht je van een fietstunnel? Ook daar kun je het model aan het begin van de tunnel neerzetten waarbij het nog wel licht genoeg is, maar net in de schaduw van de tunnel. De rest van de tunnel op de achtergrond zorgt voor een donkere achtergrond waardoor je helemaal niet hoeft te zien dat het een tunnel is.

Omdat ik van zacht licht houd ben ik altijd op zoek naar dit soort plekken. Dus ook wanneer ik fotografeer op een locatie die ik minder goed ken, zijn mijn ogen altijd op zoek naar dit soort situaties. Een voorbeeld, meerdere keren heb ik modellen in Rome gefotografeerd. Het stikt hier natuurlijk van de smalle straatjes waar het licht mooi zacht is en de achtergrond prachtig. Ik heb portretfoto's gemaakt in de schaduw van het Pantheon, tussen de pilaren van het Vaticaan en zoals op de laatste foto is te zien, voor de entree van een kerk. Op geen van die portretfoto's is vervolgens te zien dat we hier bij het Pantheon of Vaticaan waren, tenminste niet bij de foto's die heel close genomen zijn. En dat maakt niet uit, het gaat om de sfeer en wij weten het, dus we zullen er altijd mooie herinnering aan hebben. De foto's bij de entree van de Kerk zijn gemaakt bij een overdekt stuk buiten bij de ingang met prachtig marmer als achtergrond. Door de overdekking weet ik dat het licht zacht en gelijkmatig is en ik kan dan ook niet anders dan heel gelukkig worden wanneer ik zo'n plek zie.

 

  

Christine bij het Pantheon en Marieke bij de ingang van een Kerk, beide in Rome 

 

Ga op zoek naar jouw eigen succes locatie

Maak je vaak portretten, ga dan op zoek in jouw stad of dorp naar jouw succeslocatie. Vind een paar plekken waarvan je weet dat het licht altijd mooi is, waar de achtergrond niet direct heel herkenbaar is maar gewoon een prachtige sfeer geeft. Het is heel fijn om plekken te hebben waar je met volledig daglicht kunt fotograferen, zonder dat flitsen of reflectie nodig is. Zeker wanneer jij alleen met je model bent is het fijn dat je geen extra moeite voor reflecteren of flitsen hoeft te doen. Op die manier komt de persoon op die foto echt prachtig tot zijn recht en is de shoot heerlijk ontspannen.

 

Wil je toch wat meer uitdaging en liever de wat lastiger locaties of momenten opzoeken, dan kan dat natuurlijk. Er zijn tenslotte zoveel wegen die naar het prachtige Rome leiden. Misschien vind je mijn blog over zomers fotograferen dan interessant. Hierbij komen wat lastiger lichtsituaties aan bod.

 

 

LEES MEER
De coniferen foto

9 oktober 2020

De coniferen foto

 

Hoe vind je mooi licht en een mooie locatie voor portretfotografie?

LEES MEER
Spiegelbeeld

27 juli 2020

Spiegelbeeld

 

Zijn jouw selfies altijd in spiegelbeeld? Bekijk het filmpje en kom erachter.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

LEES MEER
Altijd in de M stand?

27 juli 2020

Altijd in de M stand?

 

Ze zeggen vaak dat je pas echt goed kunt fotograferen wanneer je altijd in de M stand fotografeerd. In dit filmpje vertel ik je of ik het daarmee eens ben of niet. Kun jij pas goed fotograferen wanneer je alles in de M stand doet?

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

LEES MEER
Een goede voorbereiding op een fotoshoot

27 juli 2020

Een goede voorbereiding op een fotoshoot

 

Tijdens de Corona tijd konden we heel lang niet naar de kapper. En dat was een heel belangrijke reden waarom mensen in die tijd minder vaak op de foto gingen. Op de dag dat de kappers weer aan het werk gingen maakte ik dit filmpje. Naar de kapper gaan is niet het enige wat je kunt doen voor een goede voorbereiding. In dit filmpje vertel ik je alles wat jij kunt doen om zo goed mogelijk te zijn voorbereid op een fotoshoot.

In het filmpje vertel ik je ook over een filmpje dat ik heb gemaakt samen met Natscha Koningsveld over make up voor foto's. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

LEES MEER
Powershoot

Contact

petra@powershootacademy.com
06-45442170

Social

Op de hoogte blijven?

Wil je op de hoogte gehouden worden van het laatste nieuws, tips en blogs, schrijf je dan in voor de maandelijkse nieuwsbrief.
Ik ontvang de tips, waarvan ik me op ieder moment kan afmelden